រ៉ែសំខាន់ៗ និងឃ្លាំងស្ដុក​ដ៏សំខាន់នៅក្នុងដី ដែលកសិករមិនគួរមើលរំលង

ដីមិនមែនគ្រាន់តែជាកន្លែងសម្រាប់ឱ្យឫសរុក្ខជាតិលូតលាស់ និងទប់លំនឹងដើមដំណាំ​ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែដីក៏ជាឃ្លាំងផ្ទុកសារធាតុរ៉ែចិញ្ចឹមដ៏សំខាន់ ដែលជួយដល់ការលូតលាស់ និងការបង្កើតផលរបស់ដំណាំផងដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណា សារធាតុចិញ្ចឹមទាំងអស់ដែលមាននៅក្នុងដី មិនមែនសុទ្ធតែអាចឱ្យរុក្ខជាតិស្រូបយកបានភ្លាមៗនោះទេ។

ការយល់ដឹងអំពីរបៀបដែលសារធាតុរ៉ែត្រូវបានរក្សាទុក បញ្ចេញ និងស្រូបយកដោយរុក្ខជាតិ អាចជួយឱ្យកសិករគ្រប់គ្រងជីជាតិដីបានកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព និងកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ជីដោយមិនចាំបាច់។

តើដីផ្ទុកសារធាតុរ៉ែចិញ្ចឹមអ្វីខ្លះ?

ដីអាចផ្ទុកសារធាតុរ៉ែចិញ្ចឹមជាច្រើនប្រភេទ ដែលមានតួនាទីខុសៗគ្នាក្នុងការលូតលាស់របស់រុក្ខជាតិ ដូចជា៖

• ប៉ូតាស្យូម (K)៖ ជួយគ្រប់គ្រងតុល្យភាពទឹកក្នុងរុក្ខជាតិ និងគាំទ្រដល់ការលូតលាស់ និងការបង្កើតផល។
• កាល់ស្យូម (Ca)៖ ជួយបង្កើតជញ្ជាំងកោសិកា និងគាំទ្រដល់ការលូតលាស់របស់ឫស និងជាលិកាថ្មី។
• ម៉ាញ៉េស្យូម (Mg)៖ ជាធាតុសំខាន់ក្នុងសមាសធាតុក្លរ៉ូហ្វីល ដែលរុក្ខជាតិប្រើសម្រាប់ធ្វើរស្មីសំយោគ។
• ផូស្វ័រ (P)៖ ជួយដល់ការលូតលាស់ឫស ការផ្ទេរថាមពល និងការបង្កើតគ្រាប់។
• ដែក (Fe)៖ មានតួនាទីក្នុងដំណើរការសំខាន់ៗរបស់រុក្ខជាតិ រួមទាំងការបង្កើតក្លរ៉ូហ្វីល​។
• ស័ង្កសី (Zn)៖ ជួយដល់សកម្មភាពអង់ស៊ីម និងការលូតលាស់របស់រុក្ខជាតិ។

សារធាតុទាំងនេះអាចមាននៅក្នុងរ៉ែដី សារធាតុសរីរាង្គ ឬក្នុងទម្រង់ផ្សេងៗនៅក្នុងដី។ ទម្រង់នៃសារធាតុនីមួយៗជាកត្តាសំខាន់ដែលកំណត់ថា តើរុក្ខជាតិអាចស្រូបយកវាបានងាយស្រួលកម្រិតណា។

ហេតុអ្វីបានជាសារធាតុចិញ្ចឹមនៅក្នុងដីមិនអាចប្រើប្រាស់បានទាំងអស់?

១. សារធាតុចិញ្ចឹមបម្រុងនៅក្នុងដី

សារធាតុរ៉ែចិញ្ចឹមមួយចំនួនមានក្នុងបរិមាណច្រើន ប៉ុន្តែវាត្រូវបានចងភ្ជាប់នៅក្នុងរចនាសម្ព័ន្ធរ៉ែ ឬមានទម្រង់ដែលរុក្ខជាតិមិនអាចស្រូបយកបានដោយផ្ទាល់។ សារធាតុទាំងនេះអាចជាប្រភពចិញ្ចឹមបម្រុងសម្រាប់រយៈពេលវែង នៅពេលវាត្រូវបានបញ្ចេញតាមដំណើរការធម្មជាតិ​។

២. ដំណើរការបញ្ចេញសារធាតុចិញ្ចឹម

នៅពេលរ៉ែដីរងការប្រែប្រួលដោយអាកាសធាតុ សំណើម សកម្មភាពមីក្រូសារពាង្គកាយ និងសារធាតុដែលបញ្ចេញពីឫសរុក្ខជាតិ សារធាតុចិញ្ចឹមមួយចំនួនអាចត្រូវបានបញ្ចេញចូលក្នុងទឹកដីជាបណ្តើរៗ។ ការផ្លាស់ប្តូរកម្រិតអាស៊ីត-បាសរបស់ដី (pH) ក៏អាចប៉ះពាល់ដល់ភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់សារធាតុចិញ្ចឹមផងដែរ។

៣. ការចងភ្ជាប់ ឬការរារាំងសារធាតុចិញ្ចឹម

ទោះបីដីមានសារធាតុចិញ្ចឹមក៏ដោយ សារធាតុទាំងនោះអាចត្រូវបានចងភ្ជាប់ជាមួយសមាសធាតុផ្សេងៗក្នុងដី ឬប្រែទៅជាទម្រង់ដែលឫសរុក្ខជាតិពិបាកស្រូបយក។ ឧទាហរណ៍ ផូស្វ័រ​អាច​មានភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់ទាបនៅក្នុងដីដែលមាន pH ខ្ពស់ពេក ឬទាបពេក។

៤. ការស្រូបយកដោយឫសរុក្ខជាតិ

រុក្ខជាតិអាចស្រូបយកសារធាតុចិញ្ចឹមបានល្អ នៅពេលសារធាតុទាំងនោះមានក្នុងទម្រង់ដែលអាចប្រើប្រាស់បាន និងមានកំហាប់សមស្របនៅក្នុងទឹកដីជុំវិញឫស។ ដូច្នេះ បរិមាណសារធាតុ​ចិញ្ចឹមសរុបនៅក្នុងដី មិនមែនជាកត្តាតែមួយដែលកំណត់ការលូតលាស់របស់ដំណាំនោះទេ​។

តើកសិករគួរយកចិត្តទុកដាក់អ្វីខ្លះ ដើម្បីរក្សាជីជាតិដី?

ដើម្បីជួយឱ្យដំណាំទទួលបានសារធាតុចិញ្ចឹមគ្រប់គ្រាន់ កសិករគួរយកចិត្តទុកដាក់លើចំណុចសំខាន់ៗដូចខាងក្រោម៖

• ពិនិត្យកម្រិតជីជាតិដី៖ ធ្វើតេស្តដីនៅពេលអាចធ្វើបាន ដើម្បីដឹងពីកម្រិតសារធាតុចិញ្ចឹម និង pH របស់ដី មុនពេលសម្រេចចិត្តប្រើជី។
• បន្ថែមសារធាតុសរីរាង្គ៖ ប្រើជីកំប៉ុស្ត ឬលាមកសត្វដែលបានរៀបចំត្រឹមត្រូវ ដើម្បីជួយកែលម្អរចនាសម្ព័ន្ធដី និងគាំទ្រសកម្មភាពមីក្រូសារពាង្គកាយ។
• គ្រប់គ្រងទឹកឱ្យបានសមស្រប៖ រក្សាសំណើមដីឱ្យសមស្រប ព្រោះទាំងការខ្វះទឹក និងការជន់លិចអាចប៉ះពាល់ដល់ការស្រូបយកសារធាតុចិញ្ចឹមរបស់ឫស។
• រក្សាសកម្មភាពជីវសាស្ត្រក្នុងដី៖ កាត់បន្ថយការរំខានដីដែលមិនចាំបាច់ និងប្រើប្រាស់សារធាតុសរីរាង្គឱ្យបានសមស្រប។
• ប្រើជីតាមតម្រូវការដំណាំ៖ ជ្រើសរើសប្រភេទជី បរិមាណ និងពេលវេលាដាក់ជីដោយផ្អែកលើលទ្ធផលតេស្តដី ប្រភេទដំណាំ និងដំណាក់កាលលូតលាស់។
• ជៀសវាងការប្រើជីដោយស្មាន៖ ការដាក់ជីច្រើនពេកមិនមានន័យថាដំណាំនឹងលូតលាស់ល្អជានិច្ចទេ។ វាអាចបង្កើនចំណាយ និងប៉ះពាល់ដល់ដី ទឹក និងបរិស្ថាន។

សារសំខាន់សម្រាប់កសិករ

យើងអាចប្រៀបធៀបដីដែលមានសារធាតុចិញ្ចឹមបម្រុងទៅនឹងគណនីធនាគារមួយ។ ទោះបីមានប្រាក់នៅក្នុងគណនីច្រើនក៏ដោយ ក៏យើងត្រូវអាចដកប្រាក់បាន ទើបអាចប្រើប្រាស់បាន​។ ដូចគ្នានេះដែរ សារធាតុចិញ្ចឹមដែលមានក្នុងដីនឹងផ្តល់ប្រយោជន៍ដល់ដំណាំបាន នៅពេលវាស្ថិតក្នុងទម្រង់ដែលឫសអាចស្រូបយកបាន។

ដូច្នេះ ការរក្សាដីឱ្យមានសុខភាពល្អ ការគ្រប់គ្រងសំណើម និង pH ការបន្ថែមសារធាតុសរីរាង្គ និងការប្រើប្រាស់ជីតាមតម្រូវការពិតប្រាកដរបស់ដំណាំ គឺជាចំណុចសំខាន់ក្នុងការបង្កើនប្រសិទ្ធភាពប្រើប្រាស់សារធាតុចិញ្ចឹម និងរក្សាជីជាតិដីសម្រាប់ការដាំដុះរយៈពេលវែង។ ដីមានសុខភាពល្អ គឺជាមូលដ្ឋានសម្រាប់ដំណាំលូតលាស់ល្អ និងកសិកម្មប្រកបដោយចីរភាព៕

ប្រភព៖ Gulab orchard shilaroo
ដោយ៖ ចាន់ តារា