វិធីសាស្ត្រធ្វើឱ្យដីធូរដើម្បីសង្គ្រោះឫសដំណាំ

បងប្អូនកសិករ​យើង​ដឹងទេថា ដីហាប់ណែនគឺជាឃាតករលាក់មុខ ដែលធ្វើឱ្យរុក្ខជាតិថប់ដង្ហើម និងក្រិនស្លឹក ទោះបីបងប្អូនដាក់ជីច្រើនយ៉ាងណាក៏ដោយ។ ការធ្វើឱ្យដីធូរមិនមែនមានន័យថាទាល់​តែភ្ជួររាស់នោះទេ ប៉ុន្តែគឺជាការកែលម្អរចនាសម្ព័ន្ធដីឱ្យមានរន្ធខ្យល់​ចេញចូល​បាន​ល្អ​។

១. ការបន្ថែមសារធាតុសរីរាង្គ

ជីសរីរាង្គ និងកំប៉ុស្តមិនត្រឹមតែជាអាហាររុក្ខជាតិទេប៉ុន្តែវាក៏​ដើរតួប្រៀបដូច​ជា​កាវ​សម្រាប់​ចងភ្ជាប់ដីឱ្យទៅជាដុំតូចៗ​បង្កើតបានជាចន្លោះខ្យល់។

  • របៀបធ្វើ៖ លាយកំប៉ុស្ត ជីលាមកសត្វដែលផ្អាប់បាន​ល្អ ឬស្លឹកឈើក្រៀមចូលក្នុងដី។
  • លទ្ធផល៖ សារធាតុសរីរាង្គជួយឱ្យដីខ្សាច់រក្សាទឹកបានល្អ និងធ្វើឱ្យដីឥដ្ឋ (ដីស្អិត) ក្លាយជាធូរ និងមានរន្ធខ្យល់ច្រើន។

២. ការដាំដំណាំគម្របដី

មានរុក្ខជាតិមួយចំនួនដែលមានឫសរឹង និងចាក់ជ្រៅទៅក្នុងដី ដែលដើរតួដូចជាឧបករណ៍​ស្វានធម្មជាតិដែល​អាច​ស្វាន​ទម្លុះដីដែលហាប់ណែន។

  • ប្រភេទដំណាំ៖ សណ្តែកបាយ សណ្តែកដី ឬមើមឆៃថាវ ជា​ប្រភេទដំណាំគម្របដី​ដ៏​ល្អ។
  • អត្ថប្រយោជន៍៖ នៅពេលឫសទាំងនេះងាប់ទៅ វានឹងបន្សល់ទុកនូវបណ្តាញរន្ធខ្យល់ និងប្រព័ន្ធទឹកយ៉ាងខ្វាត់ខ្វែងក្នុងដី ដែលជួយឱ្យអុកស៊ីសែនចូលទៅក្នុង​ដី​បាន​ជ្រៅ។

៣. ការពារការជាន់ណែន

មូលហេតុធំបំផុតដែលធ្វើឱ្យដីណែន គឺការដើរជាន់ ឬការបើកបរគ្រឿងចក្រកាត់ចំការ។

  • បង្ការ៖ ហាមដើរជាន់ ឬធ្វើការលើដីនៅពេលដីកំពុងសើមខ្លាំង។ នៅពេលដីសើម កោសិកាដីងាយនឹងហាប់ចូលគ្នាបំផុត ដែលបិទរន្ធខ្យល់ជិតឈឹង។
  • ដំណោះស្រាយ៖ រៀបចំផ្លូវដើរឱ្យបានច្បាស់លាស់ក្នុងចំការ ដើម្បីកុំឱ្យជាន់លើតំបន់ឫសដំណាំ។

៤. បង្កើនប្រជាករជន្លេន​

ជន្លេន គឺជាជំនួយការដ៏ល្អបំផុតរបស់កសិករ។ វត្តមាន​របស់វាគឺការចោះរន្ធក្នុងដី ដែលជួយឱ្យដីធូរដោយស្វ័យប្រវត្តិ។

  • វិធីទាក់ទាញជន្លេន៖ គ្របដីដោយចំបើង ឬកម្ទេចស្លឹកឈើដើម្បីរក្សាសំណើម និងភាព​ត្រជាក់ដល់ដី។ កាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ថ្នាំគីមីខ្លាំងៗទៅលើដី ដែលអាចសម្លាប់ពួកវាបាន។

សាកលវិទ្យាល័យ Cornell បានបញ្ជាក់ថា ការប្រើប្រាស់ស្លឹកឈើ ឬចំបើងគ្របដៃ​អាច​ជួយការ​ពារផ្ទៃដីកុំឱ្យហាប់ណែនដោយសារតំណក់ទឹកភ្លៀងបុកផ្ទប់ខ្លាំង។ វារក្សាឱ្យផ្ទៃដីខាងលើជានិច្ចកាលមានភាពធូរ និងងាយស្រួលស្រូបយកខ្យល់។

ចំណែក​អង្គការ ​FAO (Food and Agriculture Organization) ណែនាំឱ្យអនុវត្តកសិកម្មដែល​កាត់បន្ថយការភ្ជួររាស់។ ការភ្ជួររាស់ញឹកញាប់ពេកអាចបំផ្លាញរចនាសម្ព័ន្ធដី និងធ្វើឱ្យដីឆាប់ហាប់ណែននៅស្រទាប់ខាងក្រោម។

សញ្ញាប្រាប់ថាដីបងប្អូនកំពុងខ្វះអុកស៊ីសែន៖

  • មានទឹកដក់លើដីយូរ ក្រោយពេលភ្លៀង ឬស្រោចទឹក។
  • ដីឡើងរឹង និងប្រេះនៅពេលស្ងួត។
  • ឫសដំណាំដុះតែនៅស្រទាប់លើ មិនព្រមចាក់ចុះក្រោម។
  • ដើមដំណាំលឿងស្រពោន បើទោះជាដីសើម និងមានជីគ្រប់គ្រាន់។

ការធ្វើឱ្យដីធូរ គឺជាការវិនិយោគរយៈពេលវែង។ ប្រសិនបើបងប្អូនរក្សារន្ធខ្យល់ក្នុងដីបានល្អ នោះរុក្ខជាតិនឹងដកដង្ហើមបានស្រួល ឫសរឹងមាំ និងផ្ដល់ទិន្នផលលើសពីការរំពឹងទុក។

ដោយ៖ ចាន់ តារា
ប្រភព៖ WasteX / FAO /NIH